Ṣé èrè yóò wà ní kété tí o bá ti rí àwọn àmì náà? Ìdókòwò agbára tuntun tí ó dá lórí ọjà ń dágbére fún “agbègbè ìtùnú” ti agbára kan ṣoṣo.

Ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí, ìbéèrè fún agbára mímọ́ kárí ayé ti ní ìdàgbàsókè tó ga. Nítorí ìmọ̀ nípa àyíká àti àníyàn tó ń pọ̀ sí i lórí ìdínkù àwọn ohun èlò agbára ìbílẹ̀, àwọn orílẹ̀-èdè kárí ayé ti túbọ̀ ń sapá láti gbé àwọn ìmọ̀ ẹ̀rọ agbára tuntun lárugẹ àti láti gba wọn. Bí ẹ̀ka agbára tuntun ṣe ń tẹ̀síwájú láti gbòòrò sí i kíákíá, iye àwọn ilé-iṣẹ́ tó ń pọ̀ sí i ti wọ ọjà, èyí tó ń yọrí sí ìdíje tó ń pọ̀ sí i. Nínú irú ipò ìdíje tó ga gan-an bẹ́ẹ̀, gbígbẹ́kẹ̀lé àǹfààní ìdíje kan ṣoṣo kò tó fún ìdúróṣinṣin ìgbà pípẹ́ mọ́. Àwọn ilé-iṣẹ́ gbọ́dọ̀ fún agbára gbogbogbò wọn lágbára láti ya ara wọn sọ́tọ̀ ní àkókò tí wọ́n ń ta agbára tuntun ní kíkún.

Ọdún 2025 jẹ́ àkókò ìyàtọ̀ tó jinlẹ̀ fún ilé iṣẹ́ agbára tuntun. Ní ọwọ́ kan, títà ọjà agbára tuntun ti yí àwòṣe owó tí a ń gbà padà ní ìpìlẹ̀ tí ó dá lórí iye owó iná mànàmáná tí a ti yàn tẹ́lẹ̀. Àwọn ohun bíi ìyípadà owó iná mànàmáná àti àwọn ìpèníjà ìṣọ̀kan grid ti farahàn gẹ́gẹ́ bí àwọn ohun tó ń pinnu èrè. Ní ọwọ́ kejì ẹ̀wẹ̀, àwọn ìrètí ìdàgbàsókè ìgbà pípẹ́ ti ẹ̀ka náà ṣì ń ní ìrètí lábẹ́ ìlànà àwọn góńgó “èròjà carbon méjì”. Lóòótọ́, àtúnṣe tuntun tí China ṣe sí àwọn àfikún orílẹ̀-èdè rẹ̀ (NDCs) tí ó pinnu ní orílẹ̀-èdè, èyí tí ó gbé àfojúsùn 3.6 billion kilowatts ti agbára afẹ́fẹ́ àti oorun tí a fi sínú rẹ̀ kalẹ̀ ní ọdún 2035, ti mú kí ìgbẹ́kẹ̀lé ilé iṣẹ́ náà lágbára sí i. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé a retí pé agbára tí a fi sínú rẹ̀ lọ́jọ́ iwájú yóò dàgbàsókè ní ìdúróṣinṣin, títà ọjà túmọ̀ sí pé àwọn èrè ìdókòwò kò dájú mọ́, àti pé ìdúróṣinṣin owó tí a ń gbà ti dínkù—tí ó ń mú àníyàn wá láàrín àwọn olùdókòwò.

Àníyàn yìí kò wá láti ìyípadà ilé iṣẹ́ náà láti orísun ohun èlò sí orísun ìdíje nìkan, ṣùgbọ́n láti inú àwọn ohun tí ọjà ń béèrè fún àwọn àpẹẹrẹ agbára ìdókòwò agbára tuntun. Àwòṣe ìṣáájú—níbi tí a ti lè rí èrè tó dúró ṣinṣin nípa rírí ìfọwọ́sowọ́pọ̀ iṣẹ́ àkànṣe—ti fún ààyè sí ètò tó díjú, oníwọ̀n púpọ̀ tí ó nílò àwọn agbára ìṣọ̀kan tí ó jọ “jagunjagun onígun mẹ́rin” láti kọ́ àwọn ilé iṣẹ́ agbára tí ó munadoko àti láti rí i dájú pé owó iná mànàmáná tí ó dára wà. Nítorí náà, ilé iṣẹ́ náà ti wọ ìpele tuntun tí a ṣàlàyé nípasẹ̀ ìdíje tí ó dá lórí agbára.

Láàárín ogún ọdún sẹ́yìn, àwọn ilé-iṣẹ́ agbára ńláńlá tí wọ́n ti ń ṣe iṣẹ́ àgbékalẹ̀ ti fi àwọn ohun èlò, àkókò, àti agbára púpọ̀ sí ìṣàkóso ààbò, ìṣelọ́pọ́ ìṣelọ́pọ́, ìyípadà oní-nọ́ńbà, àti títà agbára, wọ́n sì ń gbé àwọn ètò iṣẹ́ dúkìá tí ó lọ́jú àti tí ó kún rẹ́rẹ́ kalẹ̀. Àwọn ètò wọ̀nyí kìí ṣe ìṣàkóso lẹ́yìn ìdókòwò nìkan ni ṣùgbọ́n wọ́n tún ti kó ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwífún iṣẹ́ jọ—pẹ̀lú ìṣẹ̀dá agbára gidi, àwọn ìwífún orísun afẹ́fẹ́ àti oòrùn, iye owó iná mànàmáná, àkọsílẹ̀ ìdínkù, àti àwọn ìwọ̀n iye owó iṣẹ́. Nípasẹ̀ ìṣàyẹ̀wò ìwọ̀n ìkùnà ẹ̀rọ, àwọn àjọ wọ̀nyí ti ní ìmọ̀ tó wúlò síi nínú yíyan ẹ̀rọ àti ìdínkù ewu ìkọ́lé. Irú àwọn dátà àti ìrírí tí a kó jọ bẹ́ẹ̀ ń fúnni ní òye pàtàkì fún ṣíṣe àyẹ̀wò àwọn iṣẹ́ ìdókòwò tuntun. Jù bẹ́ẹ̀ lọ, nítorí àwọn àkójọpọ̀ wọn tí ó gbòòrò láàárín àwọn agbègbè pàtó kan, àwọn olùdókòwò pàtàkì kan ti ṣe àgbékalẹ̀ àwọn àpẹẹrẹ iṣẹ́ tuntun—bíi àwọn ilé-iṣẹ́ ìṣàkóso àárín gbùngbùn agbègbè, ìtọ́jú tí ó ṣọ̀kan ní agbègbè, àti àwọn ibùdó tí kò ní ọkọ̀—láti dín iye owó iṣẹ́ àti ìtọ́jú kù. Nítorí náà, àwọn olùdókòwò tí wọ́n ní irú àwọn ètò agbára tí ó fìdí múlẹ̀ gidigidi, tí ìrírí ń darí ní àǹfààní ìdíje pàtàkì nínú àyíká tí wọ́n ti tà.

Nígbà tí a bá ń fi àwọn oríṣiríṣi olùdókòwò wéra àti àwọn agbára tí wọ́n kó jọ ní gbogbo ìgbà ìdókòwò, àwọn àpẹẹrẹ agbára ṣáájú àti lẹ́yìn ìdókòwò tó yàtọ̀ máa ń yọjú. Nínú ọjà ìdíje, ọgbọ́n ìmọ̀-ẹ̀rọ àwọn agbára wọ̀nyí ló ń pinnu ìṣedéédé àwọn ìṣirò ìṣeéṣe ní gbogbo onírúurú ipò iṣẹ́, ó ń nípa lórí ìrísí ìtẹ̀síwájú èrè àti àbájáde, ó sì ní ipa lórí agbára láti ṣàṣeyọrí àwọn èrè tó lágbára àti ìṣàn owó tó dúró ṣinṣin nípasẹ̀ àwọn iṣẹ́ tó ní òye, ìtọ́jú, àti ìkópa ọjà lẹ́yìn iṣẹ́. Nítorí náà, lábẹ́ ìtajà kíkún, kíkọ́ àwòṣe agbára tó péye àti tó yàtọ̀ ti di ohun tó ṣe pàtàkì síi.

Ó hàn gbangba pé agbára ilé-iṣẹ́ náà sinmi lórí ìpìlẹ̀ àwọn olùdókòwò onírúurú. Iye àwọn olùdókòwò ìnáwó tó ń pọ̀ sí i, àwọn ẹgbẹ́ tó ń rù ẹrù, àwọn tó ń wọlé sí ẹ̀ka-ẹ̀ka, àti àwọn ilé-iṣẹ́ agbára tí kì í ṣe ti ìbílẹ̀ ń wọ inú ààyè agbára tuntun. Fún àwọn olùkópa wọ̀nyí, ṣíṣe àtúnṣe àwọn ètò ìṣiṣẹ́ àti ìṣàkóso ti àwọn alágbára agbára tí a ti dá sílẹ̀—fún àwọn ìdíwọ́ ní àkókò, owó, ìfaradà fún ìdánwò-àti-àṣìṣe, àti ìdàgbàsókè ẹ̀bùn—kò ṣeé ṣe tàbí kò ṣeé ṣe. Nínú àyíká yìí, bí ìfowópamọ́ ṣe ń dínkù, a retí pé ìbéèrè fún iṣẹ́ àkànṣe àti iṣẹ́ ìtọ́jú ńláńlá yóò pọ̀ sí i. Ìmọ̀-ẹ̀rọ àti ọrọ̀-ajé nínú ìṣàkóso dúkìá yóò mú kí ìṣọ̀kan wà ní apá iṣẹ́ lẹ́yìn ìdókòwò. Ní títẹ̀síwájú, àwọn ètò agbára àfikún àti ìfọwọ́sowọ́pọ̀ láàárín àwọn ilé-iṣẹ́ yóò di pàtàkì fún ìdàgbàsókè tó ṣeé gbéṣe.


Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kẹ̀wàá-16-2025